13.03.2020 / Sağlık / Tarih

Tifo, kirli içme suları ve pis yiyeceklerle bulaşan bakteriyel bir hastalıktır. Hastalık etkeni Salmonella Typhi adlı bir bakteridir.

Salmonella Typhi adlı bakteri vücuda girdikten 7-15 gün sonra hastalık ortaya çıkar. Bu bakteri, tifolu hastaların dışkılarında, idrarlarında, kanlarında, tükürüklerinde veya vücutlarında görülen deri döküntülerinde bulunur. Genellikle salgın şeklinde ve yaz-sonbahar aylarında görülür. Tifo göz ve kulak sinirlerini, kalbi, beyni, böbrekleri, akciğerleri ve karaciğeri etkiler.

Belirtiler

  • Hastalığın ilk günlerinde yorgunluk ve baş ağrıları
  • Birkaç gün sonra ateşin yavaş yavaş yükselmesi
  • İştahsızlık
  • Burun kanaması
  • Bronşit
  • Mide ve bağırsak bozuklukları ile birlikte ishal
  • Birkaç gün sonra ateşin de biraz daha artmasını takiben göğüste, karında ve sırtta pire ısırığına benzeyen kırmızı lekelerin belirmesi
  • Tansiyonun düşmesi, nabzın yavaşlaması
  • Hastalığın üçüncü haftasında karnın gerginleşip şişmesi
  • Bağırsak kanamaları
  • Bademciklerin iltihaplanması
  • Kilo kaybı
  • Üçüncü haftanın sonlarından itibaren, ateş düşmeye ve diğer belirtiler kaybolmaya başlar.

Tedavi

  • Bol bol su içilmelidir.
  • Protein ve karbonhidrattan zengin sindirimi kolay besinler verilmelidir.
  • Bakteriye karşı antibiyotik verilir. Bu antibiyotiklerde tercih sırası kloramfenikol, ampisilin (veya amoksisilin) ve trimetoprim-sulfametoksazol'dur.

Korunma

  • İçme ve kullanma sularının kontrolü
  • Besin hijyeni
  • Lağım ve kanalizasyon tesislerinin hijyen şartlarına uygun duruma getirilmesi
  • Tifo aşısı: Kesin koruyucu değildir. Ölü tifo aşısı % 51-67 oranında koruyuculuk sağlar. Canlı atenüe oral aşı ise yakın oranlarda koruyuculuğa sahiptir ve yan etkileri daha azdır.
  • Kanatlı tüketiminde duyarlılık ve hijyenik seçimler